Meinoud Rost van Tonningen

Uit Milpedia
Ga naar: navigatie, zoeken
Rost van Tonningen.jpg
Meinoud Marinus Rost van Tonningen, Nederlands nationaalsocialistisch politicus, * Soerabaja, 19 febr. 1894, † 's-Gravenhage, 6 juni 1945. Na rechtenstudie te Leiden hield R. van 1923-28 en 1931-36 in Wenen namens de Volkenbond toezicht op de inkomsten en uitgaven van de Oostenrijkse overheid (nog een uitvloeisel van de Eerste Wereldoorlog). In 1936 legde hij deze functie neer, trad in Nederland toe tot de NSB en kreeg de leiding van de partijkrant "Het Nationale Dagblad". In 1937 werd hij namens de NSB lid van de Tweede Kamer. Binnen de partij werd hij weldra aanvoerder van de oppositie tegen de als te gezapig en burgerlijk beschouwde leiding van Mussert en ondervond daarbij reeds vanaf 1937 steun uit Duitsland, met name van Himmler.

Op 3 mei 1940 werd R. als staatsgevaarlijk gevangen gezet en tijdens de oorlogsdagen naar Frankrijk afgevoerd, waar hij begin juni door de Duitsers werd bevrijd. In juli 1940 werd hem door rijkscommissaris Seyss-Inquart de functie van "commissaris voor de marxistische partijen" toevertrouwd met de (geheime) opdracht de SDAP tot een nationaalsocialistische partij om te vormen, maar R. slaagde daarin niet en keerde reeds in sept. 1940 terug binnen de gelederen van de NSB waar hij plaatsvervangend Leider werd. In 1941 werd hij door de Duitsers, die vertrouwen in hem hielden, aangesteld als president van de Nederlandse Bank en tevens waarnemend secretaris-generaal van Financiën.

Als aanhanger van de "Groot-Germaanse gedachte" (d.w.z. dat hij streefde naar aansluiting bij Duitsland) werd de relatie van R. met Mussert (die de Nederlandse zelfstandigheid wilde bewaren, liefst in vereniging met Vlaanderen) steeds slechter, maar anderzijds stelde hij zich evenmin gedwee jegens de Duitsers op om aan hun steeds verdergaande economische eisen tegemoet te komen. Hierdoor geraakte hij uiteindelijk in een volledig isolement. Begin 1945 legde hij zijn functies neer - als diens plaatsvervanger was hij reeds door Mussert geschorst - en nam dienst als officier bij de Landstorm Nederland. Na de Bevrijding werd hij gearresteerd en pleegde - zoals de officiële lezing luidt - op 6 juni 1945 in de gevangenis van Scheveningen zelfmoord. Er zijn echter sterke aanwijzingen dat hij werd vermoord.

R. was in 1940 hertrouwd met Florentine Heubel, later bekend onder de naam "De Zwarte Weduwe".