Eduard Totleben

Eduard Iwanowitsj Totleben, Russisch generaal der genie, * Mitau, 20 mei 1818, † Bad Soden bij Frankfort a/d Main, 1 juli 1884, nam 1848-50 aan de oorlog in de Kaukasus en 1854 aan de belegering van Silistria deel. In aug. van dat jaar werd er voor de verdediging van Sebastopol tegen de geallieerden een beroep op hem gedaan en nu kwam zijn grote talent voor de bouw van vestingen en de toepassing van artillerie volledig tot ontplooiing, zodat de belegeraars genoodzaakt waren hun beste krachten in te zetten en dikwijls van de aanval op de verdediging moesten overgaan. Op 20 juni 1855 raakte T. zwaar gewond, en moest de directe leiding van de verdediging uit handen geven.

Inmiddels tot generaal-majoor en adjudant-generaal van de tsaar benoemd, werd T. na de val van Sebastopol met de fortificatie van de haven van Nikolajew en de Donaudelta belast, en later met de voltooiing van de vestingwerken van Kronstadt. In 1869 werd hij generaal van de genie.

Bij het uitbreken van de Russisch-Turkse Oorlog in 1877 had T. aanvankelijk geen functie als bevelhebber, maar kreeg na verscheidene mislukte aanvallen op Plevna opdracht de verdere operaties te leiden. Hij slaagde erin het leger van Osman Pasja bij Plevna volledig in te sluiten, zodat deze zich op 10 dec. moest overgeven en als krijgsgevangene naar Rusland werd afgevoerd. Eind apr. 1878 kreeg T. het opperbevel over het gehele leger te velde toevertrouwd, dwong de capitulatie van Sjoemla en Varna af en droeg door een punctuele uitvoering van de bepalingen van het Congres van Berlijn (1878) wezenlijk tot een definitieve afsluiting van de vrede bij.

In apr. 1879 tot tijdelijk, later tot definitief gouverneur-generaal van Odessa aangesteld, werd T. in okt. 1879 tot erfgraaf verheven en in 1880 commandant van het militaire district Wilna. Hij stierf op 1 juli 1884 in Duitsland, en werd op 17 okt. in Sebastopol bijgezet. Over de verdediging van Sebastopol schreef hij een meerdelig, in diverse talen gepubliceerd werk.

Lit.: Krahmer, G.: Generaladjutant Graf Totleben. Sein Leben, seine Thätigkeit als Ingenieur und Truppenführer (1888).