Lockheed SR-71



De SR-71 "Blackbird" (merel) werd begin jaren 60 door Lockheed voor de USAF ontwikkeld als verkenningsvliegtuig en bezit nog steeds de snelheids- en hoogterecords voor een in serie geproduceerd toestel. Voor verkenningsmissies was het uitgerust met een geavanceerde radar (ASAR-1) en een bijzonder camerasysteem. Het eerste prototype, A-11 gedoopt, vloog in apr. 1962. Daarna volgde de met J-58 straalmotoren uitgeruste A-12. In 1963 kwam er een versie als experimentele strategische langeafstands-interceptor, YF-12A. De voor de USAF bedoelde variant SR-71, waarvan de ontwikkeling begon in febr. 1963, vloog voor het eerst in dec. 1964. Om radarherkenning te bemoeilijken waren de A-12 en SR-71 bekleed met fiberglas laminaat (de "stealth"-techniek was nog volop in ontwikkeling). Op 29 febr. 1964 onthulde president Johnson het bestaan van het project door bekend te maken dat een testtoestel van de vliegbasis Edwards in Californië een snelheid van meer dan 3.000 km/h had bereikt.

De luchtmacht had technische ondersteuning nodig om de laatste versie van de A-12-familie, de verkenner SR-71A, volledig operationeel te maken. Ten slotte stelde de luchtmacht twee YF-12A-toestellen beschikbaar aan de NASA, de 60-6935 en de 60-6936. Een gezamenlijk NASA-USAF-programma werd uitgerold in juni 1969. Het was een ambitieus plan; het vliegtuig vloog gemiddeld elke week, behalve wanneer het aan de grond moest blijven voor onderhoud of aanpassingen. Tussen 16 juli 1971 en 22 dec. 1978 maakte het 90 verkenningsvluchten. De SR-71 was een deltavleugel, ontworpen en gebouwd door Lockheed. De tankinhoud van de "Blackbird" woog ongeveer 34 ton, en hij kon nog 20 ton extra brandstof (genoeg voor twee uur vliegen) meenemen in de romp en in extra vleugeltanks. Het vliegtuigframe bestond bijna helemaal uit titanium en titaniumlegeringen die bestand zijn tegen de hitte die bij een Mach 3-vlucht vrijkomt. Het vliegtuig was beschilderd met een radarabsorberende zwarte verf, wat ook bijdraagt de intense wrijvingshitte te verminderen bij de vlucht door de atmosfeer bij een snelheid van drie maal het geluid. Het zwarte uiterlijk van het toestel deed zijn naam "Blackbird" eer aan.

Hoewel de SR-71 in de nieuwsberichten vaak werd voorgesteld als onzichtbaar voor de radar, was hij in werkelijkheid duidelijk herkenbaar op langeafstandsradars, zelfs op honderden kilometers afstand. Als verklaring werd gezegd dat de radar de brandende uitlaatgassen waarnam.

De SR-71A bood plaats aan twee bemanningsleden in tandemcockpits. De piloot vloog het toestel van uit de voorste cockpit, terwijl de systeemoperator in het achterste station de meters in de gaten hield. De vliegers droegen bij hoge snelheid en bij missies op grote hoogte hogedrukpakken zoals de eerste astronauten.

Het Congres (parlement) stelde in 1995 $ 100 miljoen defensiebudget beschikbaar om twee SR-71A's en een trainingstoestel weer in dienst te stellen. Ze werden gestationeerd op de Wright-Patterson luchtmachtbasis in Oklahoma. Er was de nodige kritiek tegen dit besluit gezien de beperkingen van de SR-71: het toestel kon alleen effectief opereren bij gunstige weersomstandigheden en de foto's die het nam konden niet direct worden verzonden naar degene die ze nodig had. In 1998 werden deze laatste toestellen definitief teruggetrokken.

Weblink: http://www.fas.org/irp/program/collect/sr-71.htm.