Alexander Barjatinskij

Alexander Iwanowitsj Barjatinskij (klemtoon op ja), Russisch veldmaarschalk, * 1814 of 1815, † Genève, 9 mrt. 1879, was afstammeling van de vroegere autonome vorsten van Tsjernigow (1054-1246). B. werd samen opgevoed met de toenmalige troonopvolger, de latere tsaar Alexander II, in wiens sympathie hij zich in hoge mate mocht verheugen. Hij trad reeds vroeg als officier toe tot het huzarenregiment van de garde, nam in 1835 als vrijwilliger deel aan een veldtocht in de Kaukasus en raakte bij een gevecht gewond. Nadat hij al spoedig tot kolonel en vleugeladjudant was bevorderd, nam hij in 1845 aan de opmars naar Dargo deel, werd commandant van het regiment Jagers "Kabarda" en in 1848 generaal-majoor. Bij de veldtochten van 1850 en 1851 behaalde hij belangrijke successen in de strijd tegen de moslimleider Sjamil, en na in 1852 tot luitenant-generaal en commandant van de linkervleugel van de Kaukasuslinie te zijn benoemd, gaf hij met straffe hand leiding aan het vervolg van de operaties.

Na het uitbreken van de Krimoorlog in 1853 werd B. benoemd tot chef van de generale staf van het Kaukasusleger, was onder Beboetow bevelhebber in de Slag bij Koerjoek-Dere (5 aug. 1854) en leverde een belangrijke bijdrage aan de overwinning. Hij werd in 1856 bevorderd tot generaal der infanterie, en keerde daarna als stadhouder en opperbevelhebber van het leger naar de Kaukasus terug. Na drie moeizame veldtochten werd ook Weden, de hoofdstelling van Sjamil, door generaal Jewdokimow veroverd. B. stelde zich hierop persoonlijk aan het hoofd van speciale eenheiden voor de operatie tegen het bergslot Ghoenib en bestormde dit op 6 sept. 1859. Sjamil zelf viel in handen van de Russen, aan wie zich nu alle volken van de oostelijke Kaukasus en verscheidene stammen van de westelijke Kaukasus onderwierpen. Als waardering voor zijn successen werd B. tot veldmaarschalk bevorderd.

Een zware ziekte noopte hem in 1862 zijn ambt als stadhouder neer te leggen. Nadien bereisde hij dikwijls het buitenland of verbleef op zijn Poolse landgoederen, waar hij zich beijverde om de verhouding tussen de hoge Poolse adel en die van Rusland te verbeteren en beide in een gezamenlijke aristocratische partij tot elkaar te brengen. In de winter van 1872-73 nam B. deel aan een commissie die zich bezighield met de reorganisatie van het leger en de algemene dienstplicht.

Zie ook: Voorgeschiedenis Tsjetsjeense Opstand.

Lit.: Zisserman, A.L.: Veldmaarschalk vorst Barjatinskij 1815-1879 (in het Russisch, 1889).