Jakob Keith

Jakob Keith (oorspr. James Francis Edward Keith), Pruisisch veldmaarschalk van Schotse herkomst, * Slot Inverugie, (graafschap Kinkardine, Schotland), 11 juni 1696, † Hochkirch, 14 okt. 1758, was zowel in Schotse, Franse als Spaanse krijgsdienst actief en ging in 1728 naar Rusland. Hier werd hij in 1734 luitenant-generaal, vocht in Polen, voerde in 1735 het Russische hulpkorps tegen Frankrijk aan en onderscheidde zich in het bijzonder tijdens de oorlog met Turkije (1736-37) bij de bestorming van Oczakow.

In de oorlog met Zweden besliste hij op 3 sept. 1741 bij Wilmanstrand de strijd in het voordeel van de Russen, werd na de vrede (1843) gezant in Stockholm en tot veldmaarschalk benoemd, maar vertrok na intriges aan het Russische hof naar Pruisen, waar Frederik de Grote hem in 1747 tot veldmaarschalk en in 1749 tot gouverneur van Berlijn benoemde. Tijdens de Zevenjarige Oorlog nam hij in 1756 deel aan de Slag bij Lobositz en voerde na de Slag bij Praag het bevel bij de aansluitende blokkade. Hij werd met 6.000 man bij de Saale achtergelaten, toen Frederik zich naar het bedreigde Berlijn spoedde, moest evenwel naar Leipzig terugtrekken, waar hij stand kon houden. K. nam vervolgens aan de Slag bij Rossbach deel en dekte de opmars van de koning door een uitval naar Bohemen.

Tijdens de veldtocht van 1758 belegerde hij vergeefs Olmütz, voerde in sept. aan Pruisische zijde in Saksen het bevel tegenover Daun en zocht daarna met zijn leger aansluiting bij de strijdmacht van de koning in Silezië. Vergeefs waarschuwde hij Frederik voor de kwetsbaarheid van het legerkamp bij Hochkirch, bij de verdediging waarvan hij op 14 okt. 1758 sneefde (&rarr; Slag bij Hochkirch).

Lit.: Paczynski-Tenczyn, von: Lebensbeschreibung des Generalfeldmarschalls Keith (2de dr. 1896).