HAWK wapensysteem

thumb|Dummy HAWK's op affluit

De HAWK (afkorting van Homing All the Way Killer) is een luchtdoelafweersysteem van Amerikaanse makelij (Raytheon MIM-23) en wordt gebruikt om vanaf de grond snelvliegende luchtdoelen te bestrijden. Het systeem behoort tot de klasse van de zogenaamde SAM-raketten (Surface-to-Air Missile).

Vijandelijke vliegtuigen op grote hoogte werden doorgaans onderschept door jachtvliegtuigen of door het Nike-missilesysteem.

Samenstelling van een HAWK-eenheid
De vuurleiding van een HAWK-bataljon gebeurt vanuit het Batallion Operations Centre (BOC) dat verantwoordelijk is voor een eigen luchtverdedigingssector.

Het BOC (Batallion Operation Centre) is uitgerust met een BAR (Batallion Acquisition Radar) en een commando centrum, dat bemand is met een BOO (Batallion Operations Officer) en twee BOA's (Batallion Operations Assistant). Aan dit commandocentrum zijn vier vuurbatterijen gekoppeld, die op circa 10 à 20 km verspreid staan opgesteld.

Een batterij bestaat uit de volgende componenten:
 * Vuurleiding:
 * Een BCC (Battery Control Centre), bemand met één BCO (Battery Commanding Officer), één BCA (Battery Commanding Assistant) en twee FCO's (Fire Control Operators).


 * Opsporingsradars:
 * Een PAR (Pulse Acquisition Radar): voor het opsporen van luchtdoelen op lange afstand (tot 125 km).

thumb|right|Pulse Acquisition Radar
 * Een CWAR (Continous Wave Acquisition Radar): voor het opsporen van luchtdoelen op lage hoogte en voor het bepalen van hun snelheid.


 * Volgradars:
 * Twee HPIR (High-Power Illumination Radar): een nauwkeurige hoog-vermogen radar die richtinformatie doorgeeft aan de vuurleiding.
 * Een ROR (Range Only Radar): radar die de verwijdering van een luchtdoel bepaalt en die alleen gebruikt wordt bij storing door vijandelijke electronic counter measures (ECM).

thumb|right|Range Only Radar
 * Lanceereenheden:
 * Elke HPIR radar stuurt elektronisch 3 launchers aan, die elk voorzien zijn van drie HAWK-raketten.

Een raket (missile) heeft een bereik van ongeveer 15 kilometer hoogte en 35 kilometer afstand. Tijdens de vlucht blijft de raket met behulp van een ingebouwde radar het doel volgen. Als de raket het doel mist, defragmenteert de bommantel bij de explosie zodat toch nog schade aan het doel kan worden aangebracht.

Daarnaast zijn aan de eenheid diverse steunfuncties verbonden: logistiek, transmissietroepen, infanterie-secties voor de verdediging van de site, staf- en diensten en medische sectie.

HAWK in de Belgische strijdmacht
De Belgische landmacht had vanaf de jaren zestig tien dergelijke batterijen, georganiseerd in twee bataljons elk van vier batterijen en een staf en dienstenbatterij:
 * 43e Artilleriebataljon (43A)
 * 62e Artilleriebataljon (62A)
 * 64A: twee reservebatterijen in de AA-School te Lombardsijde voor opleiding.

De HAWK-batterijen hadden tot doel het 1ste Belgische Legerkorps te beschermen tegen luchtaanvallen op lage hoogte. In vredestijd waren er twee bataljons gevestigd op vaste stellingen in Duitsland. Ze maakten deel uit van de NATO verdedigingsgordel bestaande uit talrijke Amerikaanse, Duitse, Nederlandse, Deense, Italiaanse, Franse en Zweedse bataljons. Ze vormden een gordel van Zweden tot Oostenrijk als verdediging tegen de toenmalige dreiging uitgaande van het Oostblok. Na de ineenstorting van het Sovjet-regime in 1989 werden de HAWK-batterijen stelselmatig opgeheven (of vervangen door minder arbeidsintensieve systemen zoals Patriot), de eenheden ontbonden en het materieel verkocht.

Locatie van de Belgische sites

 * Hoofdkwartier Artilleriebataljon 43A in de Wm Maenhoutkazerne te Brakel
 * BOC-site 43A: Brakel-Rheder
 * Batterij Alfa 43A: Tietelsen-Beverungen
 * Batterij Bravo 43A: Bosseborn
 * Batterij Charlie 43A: Willebadessen
 * Batterij Delta 43A: Bad Driburg
 * Hoofdkwartier Artilleriebataljon 62A in de Jonet-kazerne te Marsberg-Essentho en de Kapitein Claes-kazerne te Korbach
 * Batterij Alfa 62A: Flechtdorf (Auf dem Gelben Stücken) nabij Korbach
 * Batterij Bravo 62A: Freienhagen-Heitzelberg (Heitzelberg)
 * Batterij Charlie 62A: Oesdorf (Marsberg-Essentho)
 * Batterij Delta 62A: Diemelstadt-Rhoden (Auf dem Quast) nabij Marsberg-Essentho

Externe links

 * HAWK in de Encyclopedia Astronautica (Engels)
 * Gedetailleerde informatie over het HAWK-systeem (Engels)
 * Nederlandse NIKE en HAWK in West-Duitsland (Nederlands)
 * Nederlandse en Duitse HAWK-batterijen in Neder-Saksen (Duits)