Franz von Lauer

Franz Freiherr von Lauer, Oostenrijks generaal, * 1735, † Krems, 11 sept. 1803, werd opgeleid aan de Weense Genieschool en trad in 1755 toe tot het Geniekorps. Tijdens de Zevenjarige Oorlog raakte hij bij Leuthen (5 dec. 1757) korte tijd in krijgsgevangenschap, werd evenwel al spoedig kapitein. In de jaren die volgden legde hij zich toe op de vestingbouw, ontwierp tijdens de Beierse Successieoorlog (1778) het plan voor de vesting Theresienstadt (Bohemen) en bouwde in 1787 de vesting van Pless (Josephstadt) in Silezië.

In de oorlog met de Turken (1788-90) deed L. meermaals van zich spreken. Als kolonel, welke rang hij in 1783 bereikt had, voerde hij het bevel over de genietroepen, eerst bij Dubicza, daarna bij Belgrado. Bij laatstgenoemde stad leidde hij vrijwillig en zonder aflossing 14 dagen lang de aanleg van stellingen en de aanval op de voorsteden. Zeven dagen achtereen bleef hij tijdens de hoofdaanval op de vesting in de loopgraven. Omdat L. in de val van de stad een groot aandeel had, werd hem de Militaire Maria-Theresiaorde toegekend, en in 1789 werd hij bevorderd tot generaal-majoor. In 1790 werd hij in de adelstand (baron) verheven.

Ook tijdens de grote oorlog met Frankrijk onderscheidde L. zich door dapperheid en opofferingsgezindheid en was een lichtend voorbeeld voor de onder zijn gezag staande troepen: bij de inname van de verdedigingslinies van Lauterburg in okt. 1793, bij de belegering, verovering en het opblazen van Fort Louis in jan. 1794 en ten slotte bij de zware gevechten om Mannheim in 1795. Voor zijn inzet bij Mannheim was het dat hij het commandeurskruis van de Militaire Maria-Theresiaorde verdiende.

Begin 1796 kreeg de in mrt. van dat jaar tot luitenant-veldmaarschalk bevorderde L. het landelijke Geniewezen onder zich, en als hoofddirecteur van de Academie van de Genie (juli 1796) nam hij persoonlijk de situatie in Mantua in ogenschouw om deze vesting te kunnen versterken. In 1797 had de voorgenomen fortificatie van de grens van Neder-Oostenrijk zijn persoonlijke aandacht, en in hetzelfde jaar leidde hij in Wenen de versterking van de verdedigingswerken van de stad, met inbegrip van de Weense Berg en het eiland van Leopoldstadt.

Nog eenmaal kwam L. onder vijandelijk vuur te liggen, namelijk bij de verloren Slag bij Hohenlinden op 3 dec. 1800. In het jaar daarop ging hij na een dienstverband van 45 jaar als Feldzeugmeister met pensioen.

Bron: Allgemeine Deutsche Biographie, dl. 18 (1883).