Hans Frank

Hans Frank, Duits nationaal-socialistisch politicus, * Karlsruhe, 23 mei 1900, † (terechtgesteld) Neurenberg, 16 okt. 1946. F. was in 1918 oorlogsvrijwilliger, in 1919 lid van een vrijkorps en trad daarna toe tot nationalistische bewegingen (Thule-Gesellschaft en Deutsche Arbeiterpartei). Hij studeerde sinds 1919 rechten en economie in München, Wenen en Kiel. Na de (mislukte) nationaal-socialistische staatsgreep (&rarr; Hitler-Putsch) van 9 nov. 1923, waaraan hij als SA-man meedeed, vluchtte F. naar het buitenland, waar hij korte tijd verbleef. Nadat hij in 1924 in Kiel in de rechten was gepromoveerd keerde hij naar München terug, werd medewerker bij een advocatenkantoor, vestigde zich in 1927 als advocaat en werd assistent bij de juridische vakgroep van de technische hogeschool van München. In hetzelfde jaar werd F. lid van de NSDAP en nam de afdeling bestuurlijke rechtsaangelegenheden onder zijn hoede, waaruit in okt. 1930 de juridische afdeling en in 1934 de rijksdienst voor juridische zaken van de NSDAP zouden voortkomen. In deze hoedanigheid voerde F. tal van processen voor de NSDAP.

In de herfst van 1928 stichtte hij in opdracht van Hitler de Bond van nationaal-socialistische Duitse juristen (later NS-Rechtswahrerbund, bond van rechtsbeschermers), een organisatie voor nationaal-socialistische propaganda onder advocaten en rechters, die in 1933 de beroepsverenigingen van juristen "gelijkschakelde" en deze in het "Deutsche Rechtsfront" deed opgaan. Sinds sept. 1930 zat F. in de rijksdag, op 10 mrt. 1933 werd hij plaatsvervangend minister van Justitie in Beieren en daar korte tijd later zelf minister van Justitie. Zijn benoeming tot "rijkscommissaris voor de gelijkschakeling van justitie in de deelstaten en voor de modernisering van de rechtsorde" op 22 apr. 1933 stelde hem in staat zijn activiteiten op dit gebied in nauwe samenwerking met de NSDAP tot het gehele rijksgebied uit te breiden. In deze functie riep hij op de Duitse Juristendag in Leipzig op 2 okt. 1933 de Academie voor het Duitse Recht in het leven, die kort daarvoor als Beiers publiekrechtelijk lichaam was opgericht en waarvan hij voorzitter werd. De academie nam de voorbereiding op zich van een uitgebreide en voor het gehele rijk geldende hervorming van het recht op basis van een nationaal-socialistische staatsinrichting.

Sinds de overname van de rechterlijke macht door het rijk op 31 dec. 1934 rijksminister zonder portefeuille, werd F. bij het begin van de oorlog voor korte tijd soldaat, op 19 sept. 1939 hoofd van het Duitse militaire bestuur in West-Polen en op 12 okt. 1939 gouverneur-generaal van de bezette Poolse gebieden, en als zodanig verantwoordelijk voor de gewelddadige Duitse bezettingspolitiek in Polen. Hij bleef op deze post, ook toen hij in 1942 wegens meningsverschillen over bevoegdheden met Himmler en de SS-organisatie bij Hitler in ongenade viel en zijn functies in de NSDAP en aan het hoofd van de Academie voor het Duitse Recht en de Rechtswahrerbund kwijt raakte.

Na de oorlog verklaarde het internationale militaire gerechtshof in Neurenberg (&rarr; Proces van Neurenberg) hem schuldig aan "oorlogsmisdaden" en "misdaden tegen de menselijkheid" en veroordeelde hem op 1 okt. 1946 ter dood.

Bron: Neue Deutsche Biographie, dl. 5 (1961).