43M Zrínyi II

De 43M Zrinyi II rohamtarack, later gewijzigd in 43M Zrinyi 105 rohamtarack, of kortweg 43M Zrinyi II, was een Hongaarse gemechaniseerde houwitser uit de Tweede Wereldoorlog. De Zrínyi I en II werden vernoemd naar Nikolaus Graf Zrinyi, een Hongaarse nationale held die vocht tegen de Turken en sneuvelde tijdens de Slag om Szigetvár in 1566. De 43M Zrínyi II leek veel op de Italiaanse Semovente M 42L da 105/25.

De Hongaren waren onder de indruk welk effect de Duitse Stug III kon veroorzaken, toen de Stug III dienst deed bij de meeste bondgenoten van Duitsland en het land zelf. Dit was vooral het geval na het rampzalige debuut van de Turantanks van het 2de Hongaarse leger. Hierdoor besloot de Hongaarse regering om een eigen soort gemechaniseerd geschut te ontwikkelen, gebaseerd op de Stug III. Als basis hiervoor werd het Hongaarse 40M Turán I chassis gebruikt. De ontwerpfase zou uiteindelijk compleet uitgevoerd worden door fabrikant Manfred Weisz met steun van Magyar Királyi Államvasutak Gépgyára, afgekort als MÁVAG, die de houwitsers zou produceren en leveren.

In 1942 werden twee ontwerpen getekend. Dit waren een tankjager, de Zrínyi I, en een gemechaniseerde houwitser, de Zrínyi II. De Zrínyi II was een 40M Turán I chassis waarvan de romp werd verbreed en de toren werd verwijderd. Het verbreden van de romp zou een grote opslagruimte moeten opleveren voor 42 105mm granaten. De toren werd vervangen door een vaste cabine waarin een houwitser werd voorzien. Dit was een 105 mm 40/43M houwitser, een aangepaste versie van de 105 mm 40M houwitser, die werd geleverd door MÁVAG, terwijl de Zrínyi I gebaseerd was op precies hetzelfde ontwerp, maar enkel werd uitgerust met een ander hoofdwapen (een 75mm 43M, de Duitse 7,5 cm KwK 40 geproduceerd in licentie door Hongarije, waarmee de 43M Turán III (die niet verder kwam dan het prototype) zou worden uitgevoerd). De keuze van de houwitser werd beïnvloed door de goede prestaties tegen de Russische T-34 tanks.

In december 1942 was het eerste prototype van de Zrínyi II klaar en werd getest op het testterrein van Hajmasker, in het westen van Hongarije. Op 12 december zou de eerste test plaatsvinden, gevolgd door een tweede op 20 januari 1943. Beide testen waren succesvol zodat een aantal Zrínyi II-voertuigen werden besteld. De voertuigen kregen de officiële benaming 43M Zrinyi II rohamtarack. Dit zou later wijzigen in 43M Zrinyi 105 rohamtarack. Het bizarre aan de naam is het Romeinse cijfer II, terwijl de Zrínyi II eerder uitkwam dan de Zrínyi I.

Toen de Zrínyi I en II in ontwikkeling waren, was er geen sprake van de benaming Zrínyi. Ook al lagen de Zrínyi I en de Zrínyi II samen op de tekentafel, het eerste prototype van de Zrínyi I kwam pas in mei 1943 klaar en daar bleef het bij, terwijl de Zrínyi II al in productie werd genomen. Maar het kwam wel eens vaker voor tijdens de Tweede Wereldoorlog, dat de nummering werd gewijzigd, zoals bij de Duitse tanks Pzkpfw V "Panther" en de Pzkpfw VI "Tiger", terwijl de Tiger eerder in productie en op het strijdtoneel kwam dan de Panther.

Manfred Weisz kreeg een bestelling voor 40 voertuigen. Later steeg het aantal naar 104 voertuigen en kreeg Manfred Weisz steun van Ganz. Het doel van de Hongaarse leiding was acht eenheden te ontwikkelen, die de infanterie moesten ondersteunen met elk 30 voertuigen. De eerste voertuigen rolden van de band af in augustus 1943. Uiteindelijk zouden slechts 60 voertuigen worden geproduceerd door Manfred Weisz, toen in juli 1944 de productie stil werd gelegd. Mogelijk zou Ganz slechts zes voertuigen hebben geproduceerd in augustus en september 1944.