Brits Oorlogsmonument

De tekst hierna onder "Nieuport memorial" en "Britse operaties aan de Belgische kust" is op de verbetering van enkele stelfouten na, de exacte weergave van het nederlandstalig informatiepaneel opgesteld door de Commonwealth War Graves Commission bij het Britse oorlogsmonument (Nieuport Memorial) te Nieuwpoort.

right|400px|thumb|Het Brits oorlogsmonument

Nieuport memorial
Het oorlogsmonument te Nieuwpoort herdenkt de namen van 566 Britse officieren en soldaten met onbekend graf, die in gevechten aan de Belgische kust in de Eerste Wereldoorlog zijn gesneuveld. Twintig van de namen die hier worden herdacht, behoorden tot de Royal Naval Division en sneuvelden of raakten dodelijk gewond tijdens de belegering van Antwerpen in oktober 1914. Op een enkele uitzondering na zijn de overige soldaten omgekomen in de IJzerfrontgevechten, in de zomer van 1917. De acht meter hoge gedenkzuil is vervaardigd uit Euville kalksteen. Het monument werd ontworpen door William Bryce Binnie, een architect van de Imperial War Graves Commission die in de oorlog in dienst was bij het Royal Highland Regiment en voor zijn moedige daden twee onderscheidingen ontving. De leeuwen die op ieder punt van het driehoekig platform staan, werden ontworpen door Charles Sergeant [Sic] Jagger, een beroemde Britse beeldhouwer en oorlogsveteraan van het Westerse front. De gedenkzuil werd in juli 1928 officieel onthuld door Sir George Macdonogh.

Britse operaties aan de Belgische kust
Op 4 augustus 1914 viel het Duitse leger België binnen. Binnen drie weken waren de vestingsteden Luik en Namen in Duitse handen. Het Belgische leger had zich teruggetrokken tot aan Antwerpen, dat een goede verdedigingsgordel van forten had. Het Eerste Duitse leger, onder leiding van Generaal von Kluck liet de stad eerst liggen om hun opmars naar de Frans-Belgische grens niet te vertragen. Op 28 september, na weken van zware gevechten in Noord-Frankrijk, viel het Duitse leger echter de buitenste forten ten zuidoosten van de stad aan. De stellingen van de buitenste ring werden zwaar toegetakeld door het accurate zware geschut van het Duitse leger en begin oktober naderde de Duitse infanterie de stad.

Voor Engeland zou de val van Antwerpen een zware bedreiging vormen. De havens van het kanaal werden hierdoor kwetsbaar en stelde Engeland bloot aan mogelijke Duitse aanvallen. Om dit tegen te gaan, stuurden de Britten de nieuw gevormde Royal Naval Division om de Belgische verdediging te versterken. Op 4 oktober arriveerde de eerste Britse versterking, een brigade van Britse mariniers die het 21ste Belgische Regiment afloste. De volgende dag staken Duitse troepen de rivier de Nete over in Lier, op 20 kilometer ten zuiden van Antwerpen. Op 6 oktober arriveerden twee verdere brigades van de Britse zeemacht in Antwerpen. Hoewel dit het moreel van de soldaten en de burgers een enorme opsteker gaf, kon er weinig meer worden gedaan aan de precaire strategische positie van het Belgische garnizoen. In de nacht van 6 oktober trok dit garnizoen onder leiding van Generaal Paris zich terug naar de binnenste forten aan de rand van de stad. De Duitse troepen staken de volgende dag de Schelde over en de aanval op Antwerpen begon. Op 8 oktober verliet het Belgische veldleger de stad, die nu alleen nog door gemengde eenheden van Belgische en Britse troepen werd verdedigd. De eerste Duitse troepen vielen de stad binnen en na zware beschietingen was de Duitse bezetting op 9 oktober een feit.

right|400px|thumb|Gedenkzuil

Pas in juni 1917 keerden de Britse eenheden weer terug naar deze sector van het Westerse front, toen de 32ste Divisie de Franse troepen in Nieuwpoort afloste ter voorbereiding van een landing van de geallieerden in het door de Duitsers bezette gebied langs de Belgische kust. In juli voerden Duitse mariniers echter een preventieve aanval uit op de Britse posities aan de IJzer, en de landing met de codenaam “Operation Hush”, vond nooit plaats. Meer dan 260 soldaten die op de gedenkzuil in Nieuwpoort worden herdacht, sneuvelden of raakten dodelijk gewond in de zware gevechten met eenheden van het Duitse Marine-Korps Flandern op 10 juli 1917. Nadien bleef een klein aantal Britse eenheden achter aan de kust, waar zij de sector samen met de Belgische troepen tot november 1917 verdedigden.

Bespreking
Bij de geciteerde tekst kunnen enige kanttekeningen gemaakt worden wat Britse operaties aan de Belgische kust en de Belgische operaties van het veldleger  betreft. Zie de websites
 * Operaties van het Belgische leger 1914
 * Beleg van Antwerpen

Externe links

 * Nieuport Memorial
 * Operation Hush
 * William Bryce Binnie
 * Charles Sargeant Jagger
 * Imperial War Graves Commission
 * Sir George Macdonogh
 * Val van Antwerpen